Cúc vạn thọ (Tagetes erecta) – công dụng và bài thuốc dân gian

76 / 100

Cúc Vạn Thọ, còn gọi là Tagetes erecta, là một loại hoa cúc nổi tiếng với màu sắc rực rỡ, thường là màu vàng hoặc cam. Nó không chỉ là một loại hoa trang trí phổ biến trong các khu vườn mà còn được sử dụng trong y học cổ truyền với nhiều công dụng khác nhau.

  • Tên gọi khác: Hoa cúc Mễ, Marigold
  • Tên khoa học: Tagetes erecta
  • Họ: Asteraceae (họ Cúc)
  • Tên tiếng Anh: Mexican Marigold, African Marigold
  • Tên tiếng Trung: 万寿菊 (Wànshòu jú)
Cúc vạn thọ – công dụng và bài thuốc dân gian
Cúc vạn thọ – công dụng và bài thuốc dân gian

1. Xuất Xứ và Phân Bố

Cúc Vạn Thọ có nguồn gốc từ México và Trung Mỹ, hiện được trồng rộng rãi trên khắp thế giới.

Ở Việt Nam, cúc vạn thọ phổ biến khắp cả nước, từ Bắc vào Nam. Cây thích hợp với khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới, thường được trồng làm cảnh trong các khu vườn, công viên và cả trong chậu để trang trí ban công hay cửa sổ.

2. Đặc Điểm Hình Thái

  • Đặc điểm hình thái:
    • Cây thấp, thường cao khoảng 30-110 cm.
    • Lá xẻ lông chim, màu xanh đậm.
    • Hoa lớn, màu sắc rực rỡ, thường nở vào mùa xuân và mùa hè.
    • Có thể có nhiều dạng hoa từ đơn giản đến kép.
  • Bộ phận dùng làm thuốcTrong y học truyền thống, nhiều bộ phận của cây Cúc vạn thọ được sử dụng:
    • Hoa: Phần được sử dụng phổ biến nhất. Hoa có thể được sấy khô và sử dụng cho các mục đích y học.
    • : Đôi khi cũng được sử dụng, dù không phổ biến bằng hoa.
    • Rễ: Trong một số trường hợp, rễ của cây cũng được dùng cho mục đích chữa bệnh.

3. Thành Phần

Thành phần hóa học:

Cúc vạn thọ chứa nhiều thành phần hóa học có lợi:

  • Lutein: Một loại carotenoid, chủ yếu tìm thấy trong hoa. Lutein có tác dụng bảo vệ mắt và hỗ trợ sức khỏe thị giác.
  • Zeaxanthin: Cũng là một loại carotenoid, giúp bảo vệ mắt khỏi tác động của tia UV và ánh sáng xanh.
  • Ăn-ten: Các hợp chất có tác dụng chống oxy hóa.
  • Thiophenes: Có tác dụng diệt khuẩn và chống nấm.
  • Flavonoid: Các hợp chất chống oxy hóa, có tác dụng hỗ trợ sức khỏe tim mạch và chống viêm.
  • Tinh dầu: Có chứa các thành phần như ocimen, linalool, và tagetone, có tác dụng kháng khuẩn và kháng viêm.

Công dụng của từng thành phần:

  • Lutein và Zeaxanthin: Giúp cải thiện sức khỏe mắt, giảm nguy cơ thoái hóa điểm vàng và đục thủy tinh thể.
  • Ăn-ten: Có khả năng chống oxy hóa mạnh, giúp bảo vệ cơ thể khỏi tổn thương do các gốc tự do.
  • Thiophenes: Hỗ trợ điều trị các bệnh ngoài da, giúp chống lại nhiễm trùng và nấm.
  • Flavonoid: Tăng cường sức khỏe tim mạch, giảm viêm và có thể hỗ trợ trong việc kiểm soát cân nặng.
  • Tinh dầu: Thường được sử dụng trong điều trị các bệnh về da và nhiễm trùng do vi khuẩn.

4. Công Dụng

  • Theo Đông y, y học cổ truyền, y học truyền thống:
    • Thường được sử dụng để điều trị cảm lạnh, ho và các bệnh về đường hô hấp.
    • Có tác dụng giảm viêm, giảm đau.
    • Đôi khi được dùng để làm dịu mắt và tăng cường thị lực.
  • Theo y học hiện đại:
    • Lutein và zeaxanthin trong hoa cúc vạn thọ được nghiên cứu về lợi ích cho mắt, đặc biệt là trong việc ngăn ngừa suy giảm thị lực do tuổi tác.
    • Các hợp chất chống oxy hóa có thể giúp bảo vệ cơ thể khỏi tổn thương do gốc tự do.
    • Tinh dầu từ hoa có thể có tác dụng chống viêm và kháng khuẩn.

5. Bài Thuốc Dân Gian từ Cúc Vạn Thọ

Cúc vạn thọ (Tagetes erecta) là một loại thực vật có hoa trong họ Cúc (Asteraceae), được sử dụng trong y học cổ truyền ở nhiều nước. Dưới đây là 10 bài thuốc phổ biến sử dụng Cúc vạn thọ:

1. Bài Thuốc Giảm Đau, Chống Viêm:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ (Tagetes erecta) 10g, Lá trầu không (Piper betle) 10g.
  • Cách Chế Biến: Sắc cả hai vị thuốc với 500ml nước, cô đặc xuống còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống 100ml hai lần mỗi ngày.
  • Lưu ý: Không dùng cho phụ nữ có thai và người mẫn cảm với các thành phần.

2. Bài Thuốc Điều Trị Ho:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 5g, Cam thảo (Glycyrrhiza glabra) 5g.
  • Cách Chế Biến: Sắc kỹ với 400ml nước, cô lại còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Chia uống 2 lần trong ngày.
  • Lưu ý: Người bị huyết áp cao cần thận trọng khi sử dụng cam thảo.

3. Bài Thuốc Cho Bệnh Nhân Tiểu Đường:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Lá dâu (Morus alba) 10g.
  • Cách Chế Biến: Sắc với 500ml nước đến khi còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống mỗi ngày 2 lần.
  • Lưu ý: Nên theo dõi đường huyết định kỳ.

4. Bài Thuốc Trị Táo Bón:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Hạt mã đề (Plantago asiatica) 10g.
  • Cách Chế Biến: Sắc cùng 500ml nước cho đến khi còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống 100ml hai lần mỗi ngày.
  • Lưu ý: Không dùng cho phụ nữ mang thai.

5. Bài Thuốc Cải Thiện Thị Lực:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Gạo lức (Oryza sativa L.) 20g.
  • Cách Chế Biến: Nấu cháo với các nguyên liệu trên.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Ăn hàng ngày.
  • Lưu ý: Nên kết hợp với chế độ ăn giàu vitamin A.

6. Bài Thuốc Chống Oxy Hóa, Làm Đẹp Da:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 5g, Trà xanh (Camellia sinensis) 5g.
  • Cách Chế Biến: Pha trà với nước sôi.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống hàng ngày.
  • Lưu ý: Không dùng trước khi đi ngủ.

7. Bài Thuốc Giảm Stress, An Thần:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 5g, Hoa cúc (Chrysanthemum sp.) 5g.
  • Cách Chế Biến: Ngâm nước sôi trong 10 phút.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống như trà hàng ngày.
  • Lưu ý: Không dùng cho người huyết áp thấp.

8. Bài Thuốc Trị Viêm Họng:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Lá hẹ (Allium tuberosum) 10g.
  • Cách Chế Biến: Sắc với 500ml nước còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống 2 lần mỗi ngày.
  • Lưu ý: Kiêng lạnh và thức ăn cay nồng.

9. Bài Thuốc Trị Mụn Nhọt:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Lá lốt (Piper lolot) 10g.
  • Cách Chế Biến: Sắc với 500ml nước đến khi còn 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Dùng để rửa vùng da bị tổn thương.
  • Lưu ý: Không dùng trên vết thương hở lớn.

10. Bài Thuốc Giảm Đau Bụng Kinh:

  • Phối Hợp Thuốc: Cúc vạn thọ 10g, Quế chi (Cinnamomum cassia) 5g.
  • Cách Chế Biến: Sắc với 500ml nước còn lại 200ml.
  • Hướng Dẫn Sử Dụng: Uống khi có cảm giác đau.
  • Lưu ý: Phụ nữ mang thai không nên sử dụng.

6. Kết Luận

Cúc Vạn Thọ không chỉ làm đẹp cho không gian sống mà còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe, đặc biệt trong việc điều trị viêm và cải thiện thị lực.

 

 

 

 

Chào các bạn thân mến,

Tôi rất vui mừng khi bạn ghé thăm Website của tôi, nơi tôi chia sẻ những kiến thức và kinh nghiệm về chăm sóc sức khỏe. Mục tiêu của tôi là mang đến những thông tin hữu ích, giúp bạn có thêm kiến thức để chăm sóc bản thân và gia đình mình một cách tốt nhất.

Nếu bạn thấy những bài viết của tôi hữu ích và muốn ủng hộ tôi, hãy để lại những bình luận tích cực hoặc chia sẻ bài viết với bạn bè và người thân của bạn. Điều này không chỉ giúp tôi có thêm động lực để viết nhiều bài viết chất lượng hơn nữa, mà còn giúp lan tỏa kiến thức sức khỏe đến nhiều người hơn.

Ngoài ra, nếu bạn cảm thấy muốn ủng hộ tôi hơn nữa, bạn có thể “mời tôi một tách cà phê” bằng cách quét mã QR-code dưới đây để thực hiện giao dịch qua ngân hàng. Mọi sự ủng hộ, dù nhỏ, đều là nguồn động viên lớn lao đối với tôi.

QR Code IDIVN.COM
QR Code IDIVN.COM

Cảm ơn bạn rất nhiều vì đã dành thời gian đọc và ủng hộ website của tôi. Hãy tiếp tục theo dõi để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích về sức khỏe và chăm sóc bản thân!

Trân trọng,

Bình luận của bạn